|
Những Xét Nghiệm Cần Thiết
Nhiều người rất quan tâm tới sức
khỏe của ḿnh, cho nên mỗi lần đi khám bệnh là muốn bác sĩ chụp
h́nh thử máu, thử nước tiểu. Để coi xem ngọc thể có t́ vết, bệnh
tật ǵ chăng.
Ngược lại th́ cũng không ít người
coi xét nghiệm là vô ích, “bới bèo ra bọ”, khi mà ăn vẫn ngon,
ngủ vẫn yên, vẫn yêu đời, máy móc phục vụ đều đặn tới nơi tới
chốn.xem tiếp
Huyết Áp Thấp
Thường th́ chúng ta e ngại bị
cao huyết áp, nhiều hơn là thấp huyết áp. V́ sợ bị rơi vào cảnh
liệt hạ chi đi xe lăn v́ tai biến mạch máu năo hoặc bị suy thận
suy tim, những biến chứng trầm trọng của “tên sát nhân thầm
lặng” này .
Tuy nhiên, nếu huyết áp quá thấp
th́ lại có nhiều rủi ro cho sức khỏe, đôi khi đe dọa tới tính
mệnh.xem tiếp
Pḥng ngừa rủi ro Nắng Hạ
Nói đến rủi ro cái nóng của một số ngày Hè th́ không những các
nhà y học quan tâm mà nắng gắt cũng được tao nhân mặc khách diễn
tả.
Cụ Nguyễn Khuyến đă viết về nắng Hè như sau:
“Ai sui con cuốc gọi vào hè
Cái nóng nung người, nóng nóng ghê”.
Nhà thơ Trần Vấn Lệ th́ cảm thấy :
« Nước mắt h́nh như đang bốc hơi »
v́
« Hôm nay nóng quá, nắng bừng sôi »
Nắng nóng đến nỗi nung đốt cả người và làm cho nước mắt cũng phải
bốc hơi như các nhà thơ tả lại th́ quả là « quá quắt » lắm.
Nhưng có lẽ cũng không oan. V́ y học đă chứng minh là có nhiều
rủi ro này trên sức khỏe con ngườixem tiếp
Hạt Đậu: Món Ăn Bài Thuốc
Đậu được
trồng ở khắp nơi trên thế giới và có tới trên mười ngàn loại
khác nhau. Tuy nhiên các bà nội trợ thường chỉ quen thuộc với
một số ít các loại đậu như là đậu hà lan, đậu tây (cô ve), đậu
đen, đậu đỏ, đậu pinto, đậu ngự, đậu nành...
Hạt đậu
nằm trong vỏ dài mà khi chín khô sẽ nứt ra làm đôi.
Theo các
nhà khảo cổ th́ đậu được trồng trước tiên ở các quốc gia Đông
Nam Á châu từ cả chục ngàn năm về trước. Nhiều nơi, đậu được
gieo giữa hai luống ngô, v́ đậu có thể hấp thụ nitrogen từ không
khí, tồn trữ dưới đất và làm đất giầu thêm chất này để giúp ngô
tăng trưởng.
xem tiếp
Nuôi Con bằng Sữa Mẹ Hiền
Đă trên
nửa thế kỷ mà cái h́nh ảnh đẹp đó vẫn c̣n in xâu trong trí nhớ
của Vinh.
H́nh ảnh
người thím nằm vạch vú cho con bú trên một chiếc vơng gai, vào
một buổi trưa Hè tại miền quê Bắc Việt.
Đứa bé
khoảng sáu tháng, tṛn trĩnh như củ khoai, hồng hào như một trái
bồ quân. Nó lim dim mắt, miệng ngậm một vú sữa, tay mân mê núm
vú bên kia. Nó nuốt từng giọt sữa tươi mát từ bầu vú người mẹ.
Thím có
sáu đứa con. Đứa nào thím cũng cho con bú sữa ḿnh cho tới hơn
một tuổi mới cai. Thím c̣n nhai cơm với thịt nạc mớm cho các
con. Gọi là ăn trộn.
Bà nội
Vinh vẫn thường nói “chẳng có ǵ tốt bằng sữa mẹ”.xem tiếp
BỆNH LO ÂU
Lo âu là chuyện thường thấy
trong đời sống của con người và là phản ứng b́nh thường khi có
một khó khăn, căng thẳng, một hoàn cảnh ngang trái, đe dọa.
xem tiếp
Thịt Đỏ, Thịt Trắng
“Ăn nhiều thịt đó có thể giảm tuổi thọ”
Đó là kết quả nghiên cứu do Viện Ung Thư Hoa Kỳ thực hiện và
được phổ biến trên Archives of Internal Medicine ngày 24 tháng 3
năm 2009.
Người hướng dẫn nghiên cứu, bác sĩ Rashmi Sinha cho biết tiêu
thụ 4 oz (113g) thịt đỏ mỗi ngày (tương đường với một hamburger
nhỏ) sẽ tăng nguy cơ tử vong tới 30 lần trong ṿng 10 năm sắp
tới v́ bệnh tim hoặc ung thư. Thịt xúc xích, bacon hoặc thịt chế
biến khác cũng gây hậu quả tương tự.
xem tiếp
…Cái Tóc Là Góc Con Người
Mái tóc là nguồn cảm hứng của thi nhân, họa sĩ hàng bao nhiêu
thế kỷ. Nó đă làm ngây ngất người trai học sinh mười tám, ngồi
sau, nh́n lên mớ tóc thề người yêu bàn trước; đă làm ngẩn ngơ
ḷng anh nông phu chất phác trước cảnh chị Lụa hong tóc thoảng
hương bồ kết nơi đầu hiên giữa trưa Hè.
Đă thấy trong ca dao có lả lơi, cợt nhả:
“Chị kia bới tóc đuôi gà,
Nắm đuôi tóc lại hỏi nhà chị đâu”,
xem tiếp
Ph́
Đại Nhiếp Tuyến
Nhiếp
Tuyến, Tuyến Tiền Liệt hoặc Nhiếp Hộ Tuyến là một tuyến sinh
dục phụ của nam giới.
Mang danh là TUYẾN nhưng nó không tiết ra kích thích tố như các
tuyến khác, không trực tiếp khích lệ sự giao hoan, nhưng góp
phần quan trọng vào sự nối dơi tông đường và tột đỉnh của cảm
khoái t́nh dụcxem tiếp
Cúm Heo
Trong mấy tuần lễ vừa qua, tin tức về Cúm Heo (Swine Flu) đă
được truyền thông tới tấp loan báo, thảo luận. Dân chúng rất
quan tâm và e ngại theo dơi.xem tiếp
Thuốc Ở Trong Rau
Kinh nghiệm dân gian ta vẫn thường nói: “Đói ăn rau, đau uống
thuốc”.
Nhưng thực ra, rau không chỉ là món ăn nhiều chất dinh dưỡng mà
c̣n là những liều thuốc trị bệnh quư giá. Chẳng thế mà danh y
Hải Thượng Lăn Ông của ta đă có nhận xét: xem tthuocotrongrauiếp
Câu
Chuyện Thầy Lang
Bác sĩ Nguyễn Ư-Đức
Thượng Thổ, Hạ Tả
Thường thường, tiêu chẩy
và nôn là những rối loạn lành tính, tự hết khi các chất có hại
đă được loại ra khỏi ống tiêu hóa. Tuy nhiên, trước các triệu
chứng của bệnh, nhiều bệnh nhân cũng hết sức e ngại, đặc biệt là
khi các bà mẹ thấy con ḿnh “thượng thổ, hạ tả”liên tục
ngày đêm.
Ấy vậy mà các rối
loạn này rất phổ biến, nhiều khi hiểm nghèo. Theo cơ quan Y tế
Thế giới, hàng năm có tới 2 triệu người trên trái đất, nhất là
trẻ em, thiệt mạng v́ chúng.
Để có thể đối phó
đúng cách, xin cùng t́m hiểu.
Tiêu chẩy
Tiêu chẩy hoặc tháo dạ là t́nh
trạng làm cho chất thải trong ruột tháo ra liên tục nhiều lần
dưới dạng nước. Người bệnh có thể đi cầu trên ba lần mỗi ngày và
đưa ra ngoài cả vài lít phân lỏng. B́nh thường mỗi ngày cơ thể
lành mạnh thải ra từ 100-300gr phân, tùy theo số lượng các thực
phẩm không được hấp thụ như tinh bột.
Bệnh có thể diễn ra trong 1 hoặc
2 ngày rồi hết mà không cần điều trị.
Khi bệnh kéo dài
hơn 2 ngày th́ nên lưu ư v́ đây có thể là dấu hiệu của một bệnh
kinh niên nào đó. Tiêu chảy kinh niên có thể lâu tới trên 4 tuần
lễ.
Nguyên nhân
Tiêu chẩy cấp tính thường là do
nhiễm các vi khuẩn, virus hoặc kư sinh trùng. Trường hợp kinh
niên có thể là do rối loạn chức năng của bộ phận tiêu hóa.
Sau đây là một số nguyên nhân gây
ra tiêu chảy:
-Tiêu thụ các thức ăn, nước uống
có nhiễm các loại vi khuẩn như Salmonella, Escherichia coli (E
coli), Shigella.
-Do các virus viêm gan,
rotavirus, virus herps simplex.
-Do các kư sinh trùng Giardia
lamblia, entamoeba histolyca.
-Do bất dung (intolerance) với
vài thành phần của thực phẩm như đường hóa học, đường lactose
trong sữa.
-Phản úng với dược phẩm như thuốc
kháng sinh, thuốc trị cao huyết áp, trị ung thư. Kháng sinh hủy
diệt vi khuẩn tốt xấu, đưa tới mất cân bằng vi sinh vật trong
ruột rồi bị tiêu chảy với loại vi khuẩn Clostrium difficile.
-Tiêu chẩy do bệnh của ruột như
viêm ruột, bệnh Crohn.
-Do rối loạn chức năng ruột như
trường hợp Hội chứng kích thích ruột (Irritable Bowel Syndrome.)
-Tiêu chẩy sau giải phẫu bao tử,
túi mật v́ thực phẩm xuống ruột quá mau và có quá nhiều mật ở
ruột.
-Một trường hợp đặc biệt mệnh
danh là Tiêu Chẩy Du Lịch (Traveller’s Diarrhea) khi đi chơi xa
mà tiêu thụ thức ăn nước uống nhiễm các vi sinh vật nguy hại.
Dấu hiệu
Dấu hiệu bệnh tiêu chảy gồm có
ngầm ngầm đau trong bụng, đầy bụng, buồn nôn, ói mửa, mót đi cầu
nhiều lần đôi khi phân lẫn máu và nóng sốt.
Sở dĩ phân nhiều
chất lỏng là do mấy nguyên lư:
a-Các phần tử không được hấp thụ
như lactose trong sữa tươi, sorbitol trong kẹo nằm lại ở ruột sẽ
hút nhiều chất lỏng và chất điện giải khiến cho phân trở nên
loăng. Đó là sự tiêu chẩy do thẩm thấu (osmotic diarrhea).
b-B́nh thường, nhiều chất lỏng
được tiết ra trong ruột nhưng chúng đều được hấp thụ trở lại
trước khi xuống ruột già.
Tiêu chảy xảy ra
khi sự tiết chất lỏng trong ruột nhiều hơn là sự tái hấp thụ.
Độc tố của vi
khuẩn như trong bệnh tả cholera, một vài loại thuốc xổ, chất hữu
cơ hoặc kim loại nguy hại có thể gây ra rối loạn này và được gọi
là tiêu chẩy do sản xuất nhiều chất lỏng ( Secretory diarrhea).
c-Ống tiêu hóa đều
được một lớp niêm mạc bảo vệ. Khi niêm mạc bị tổn thương, chức
năng hấp thụ chất dinh dưỡng và chất lỏng của ruột không c̣n nữa
và chất lỏng theo nhau chạy ra ngoài. Đó là trường trường hợp
tiêu chảy do viêm và nhiễm đường ruột ( Inflammatory and
Infectious Diarrhea). Các vi khuẩn Salmonella, E coli, các
rotavirus, động vật nguyên sinh Giardia…tiết ra độc tố gây ra
loại tiêu chảy này.
d-Để được hấp thụ,
thực phẩm và chất lỏng phải nằm ở lại ruột một thời gian cần
thiết, b́nh thường là 12 giờ. Nếu các chất này chỉ thoáng dừng
chân rồi kéo nhau thoát ra khỏi ruột th́ sẽ đưa tới tiêu chảy do
kém hấp thụ
và rối loạn nhu động ruột (Diarrhea
associated with Derranged Motility). Đó là trường hợp cắt bỏ một
phần dạ dày, ruột, bắc cầu dạ dày-ruột hoặc do vái hóa chất như
Mg trong thuốc chống acid, thuốc xổ táo bón.
Chẩn đoán bệnh
Tiêu chảy thường không gây hại
nhưng nếu có các dấu hiệu sau đây, nên đi bác sĩ để được khám
nghiệm:
-Tiêu chảy kéo dài
quá 3 ngày
-Có dấu hiệu khô
nước trong người
-Đau quặn ở bụng
và trực tràng
-Nhiệt độ cơ thể
cao hơn 101ºF (38º C)
-Máu tươi, máu bầm
hoặc chất dầu trong phân.
-Mới
đi du lịch về.
-Trẻ em ói mửa liên tục
Bác sĩ sẽ khám
tồng quát và thực hiện một số thử nghiệm như sau.
-Thử phân để t́m
vi sinh vật gây ra bệnh.
-Thử máu
-Nội soi ruột để quan sát t́nh
trạng ruột già, trực tràng
-Chụp h́nh X-quang
để t́m ra sự thay đổi về cấu trúc của ruột, dạ dày.
Thường thường chỉ
cần thử nghiệm khi tiêu chảy kéo dài quá 4 ngày, ngoại trừ khi
có khử nước, máu trong phân, nóng sốt, đau bụng, giảm huyết áp,
dấu hiệu trúng độc.
Biến chứng
Biến chứng quan trọng nhất của
tiêu chảy là sự Khô nước (Dehydration) trong cơ thể v́ chất lỏng
và các chất điện giải như Na. K, Mg,
Cl trong người theo nhau chạy ra ngoài.
Biến chứng này rất quan trọng ở trẻ em và người già và cần điều
trị ngay để tránh các rối loạn trầm trọng cho sức khỏe.
Các dấu hiệu của Khô nước là
khát nước, tiểu tiện ít, da khô, mệt mỏi, đầu óc choáng váng.
Trẻ em thường có thêm miệng lưỡi khô, sốt, mắt má hóp, không có
nước mắt khi khóc.
Điều trị
Tiêu chẩy trầm trọng cần được bổ
sung chất lỏng và chất điện phân càng sớm càng tốt, qua miệng
hoặc truyền tĩnh mạch.
Dược phẩm chống tiêu chảy có thể
có ích, nhưng không nên dùng ở người bị tiêu chảy do vi khuẩn
hoặc kư sinh trùng gây ra. Nếu ta chặn tiêu chảy th́ các vi sinh
vật gây bệnh vẫn c̣n nằm trong ruột và tiếp tục tác hại. Do đó,
các bác sĩ đều chữa ngay với kháng sinh thích hợp để tiêu diệt
vi khuẩn. Với virus th́ cứ để tự nhiên lành hoặc dùng thuốc tùy
theo loại virus.
V́ tiêu chẩy là dấu hiệu của
nhiều bệnh khác nhau, cho nên t́m ra nguyên nhân gây bệnh rồi
điều trị là điều cần làm. Đó là công việc của bác sĩ.
Áp dụng thực tế”
-Uống nhiều nước. Bắt đầu nhấn
nháp bất cứ loại nước nào ngoại trừ rượu và nước có nhiều
caffeine. Sữa có thể kéo dài t́nh trạng tiêu chẩy nhưng cung cấp
chất dinh dưỡng và chất lỏng. Các dung dịch nước điện phân bán
tại các tiệm thuốc tây như Pedialyte…đều rất tốt.
-Không nên dùng các thuốc chống
tiêu chảy nếu chưa có ư kiến của bác sĩ. Tiêu chảy là để loại bỏ
chất độc hại trong ruột, thuốc chống tiêu chảy có thể gây trở
ngại cho việc loại bỏ này.
-Nghỉ ngơi
Trường hợp các cháu bé:
-Tiêu chảy nhẹ
không đáng quan ngại nếu cháu ăn uống, chơi đùa b́nh thường. Chỉ
sau vài ngày bệnh sẽ hết với chăm sóc tại gia.
Các cháu không bị
khô nước hoặc ói mửa có thể tiếp tục ăn uống như thường lệ kể cả
sữa mẹ hoặc thực phẩm chế biến, nhưng với số lượng ít hơn một
chút. Tiếp tục nuôi như vậy có thể giảm thời gian tiêu chảy mà
c̣n cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng cho bé.
Buồn Nôn và Nôn
Bây giờ quay sang
với trường hợp “thượng thổ”, y học gọi là “Buồn Nôn và Nôn”.
Thực ra Buồn Nôn
và Nôn không phải là bệnh mà là triệu chứng của nhiều bệnh khác
nhau.
Buồn Nôn (Nausea)
là cảm giác dạ dày muốn tự trút bỏ hết chất chứa ra ngoài.
Theo nhà ngữ học
Paul McFredries, nausea có nguồn gốc Hy Lạp: naus=ship= con tàu;
ia=sick=bệnh. Nausea chỉ bệnh nôn khi ngồi tàu sông biển. một
trong nhiều nguyên nhân của chứng bệnh này.
C̣n Nôn hoặc Mửa
(Vomiting) là động tác tống khứ một cách tự ư hoặc vô t́nh
các thứ trong dạ dày qua miệng.
Nhiều người tưởng
nôn có nguồn gốc từ bao từ, nhưng thực ra, nôn do một trung tâm
đặc biệt trên năo bộ kiểm soát. Trung tâm này nhận tín hiệu gây
nôn từ nhiều nơi như là bao tử và ruột khi bị nhiễm trùng, ngộ
độc thực phẩm hoặc thương tích; từ tai trong khi say sóng, say
xe; từ năo khi có chấn thương, u bướu, nhiễm trùng năo bộ hoặc
trong bệnh thiên đầu thống migraine.
Nguyên nhân
Có nhiều nguyên
nhân gây ra Nôn:
1-Nôn v́ say sóng,
say tàu trong khi di chuyển.
2-Nôn trong bệnh
viêm dạ dày v́ các tác nhân kích thích màng lót cơ quan này, như
trong trường hợp bị nhiễm vi khuẩn, virus, ngộ độc thực phẩm,
hóa chất, loét dạ dày.
3-Nôn trong bệnh
tiểu đường, bệnh viêm gan, sỏi thận, suy thận, viêm ruột, viêm
phổi, cơn đau thắt ngực (angina), cường tuyến giáp…
4-Tác dụng phụ của
dược phẩm như hóa trị hoặc xạ trị ung thư, thuốc chống đau, viêm,
thuốc kháng sinh, rượu, nicotine.
5-Nghẹt ruột khiến
cho thực phẩm không xuống được ruột già và dội ngược lên miệng.
6-Chấn thương hoặc
viêm năo, u bướu năo, rối loạn tai trong khi di chuyển máy bay,
tàu thủy.
7-Phụ nữ mang thai
trong 3 tháng đầu v́ thay đổi lượng hormon trong máu.
Thời gian buồn nôn
và nôn xuất hiện có thể cho biết nguyên nhân. Nếu triệu chứng
xảy ra ngay sau bữa ăn có thể là chỉ dấu của loét dạ dày hoặc do
bệnh tâm trí. Nếu xảy ra từ 1 tới 8 giờ sau bữa ăn có thể là do
ngộ độc thực phẩm. Bệnh do nhiễm vi khuẩn trong thức ăn thường
xuất hiện trễ v́ ví khuẩn cần thời gian lâu hơn để gây ra bệnh.
Điều trị
Thường thường nôn
tuy coi có vẻ dữ giằn nhưng tự hết. Đôi khi nôn có thể trở nên
nguy hiểm nếu đưa tới khô nước, đặc biệt là ở trẻ em và nếu nôn
là dấu hiệu của các bệnh hiểm nghèo như tổn thương năo, nghẹt
ruột, viêm ruột dư, nhức đầu, u năo.
Do đó, căn bản
điều trị Nôn là t́m ra nguyên nhân gây ra các triệu chứng, v́
một khi bệnh chính được chữa khỏi th́ nôn không c̣n nữa. Đó là
việc làm của bác sĩ. Trong khi chờ đợi, vẫn phải bổ sung chất
lỏng mất đi và giảm thiểu nôn.
Nôn gây trở ngại cho việc bổ sung
chất lỏng qua miệng cho nên nhiều khi phải chuyền dịch tĩnh mạch,
nếu người bệnh có dấu hiệu khô nước.
Có nhiều thuốc chống nôn để bác
sĩ lựa chọn như promethazine (Phnergan), prochlorperazine (Compazyme),
metoclopramide( Reglan).
Chăm sóc tại nhà
Trong nôn mửa, dạ dày đang bị tồn
thương, cần được nghỉ ngơi cho nên dung dịch nước bổ sung trong,
không cặn bă (clear fluids) được dùng trong 24 giờ đầu. Thí dụ
nước lă, nước cốt thịt cá, nước trái cây không cái, nước đá vụn,
kem que. Sau đó, tùy theo t́nh trạng bệnh, thức ăn b́nh thường
được tiêu thụ dần dần trở lại.
Chỉ nên dùng ít
một, nhiều lần trong ngày, nhai kỹ để dạ dày khỏi phải làm việc
quá sức.
Nên tránh sữa
trong 48 giờ đầu, v́ dạ dày chưa tiêu hóa được đường lactose và
tiêu chẩy, đầy bụng có thể xảy ra.
Tránh thực phẩm
nhiều đường hoặc chiên sào, nhiều mỡ, quá cay chua.
Đừng pha lẫn thực
phẩm nóng, lạnh, đừng nấu nướng, gần nhà bếp để tránh cảm giác
nôn v́ thức ăn nóng bốc hơi.
Không nên đánh
răng sau khi ăn v́ nhiều người bị nôn.
Tạm thời ngưng
uống các loại thuốc để giảm kích thích bao tử cho tới khi nôn
thuyên giảm.
Khi có thai, để
bớt nôn khi thức dạy buổi sáng, nên ăn một miếng bánh bích quy
sốp mỏng không có bơ (crackers) trước khi rời khỏi giường.
Ngồi hoặc nằm nghỉ
với gối hơi cao sau khi ăn. Vận động làm cho nôn trầm trọng hơn.
Để tránh nôn khi
di chuyển xe, máy bay, dùng thuốc chống nôn như Dramamine,
Bonine mua không cần toa bác sĩ. Nếu đi xa lâu hơn, xin bác sĩ
cho thuốc dán có chất scopolamine (transderm Scop).
Bắt đầu ăn thực
phẩm đặc 6 giờ sau khi nôn lần cuối.
-Với trẻ em, dùng
thuốc chống ho để tránh việc ho kích thích nôn. Bé say xe, cho
ngồi quay mặt về phía trước, v́ nh́n ngang các vật di chuyển
nhanh làm tăng nôn mửa.
Khi nào cần đi khám bệnh
Thường thường, nôn
chầm dứt từ 6 tới 24 giờ sau khi xuất hiện, khi các chất có hại
được tống ra ngoài. Tuy nhiên, các trường hợp sau cần được bác
sĩ khám nghiệm:
-Trẻ em dưới 6
tuổi mà nôn quá vài giờ cộng thêm tiêu chảy, có dấu hiệu khô
nước, nóng sốt và không tiểu tiện trong 6 giờ.
-Người lớn mà nôn
kéo dài 1 ngày hoặc nôn kèm theo tiêu chảy 24 giờ và khi có dấu
hiệu khô nước.
Cần đi bác sĩ ngay
nếu có các dấu hiệu, triệu chứng như lẫn máu trong chất nôn,
nhức đầu, rối loạn trí nhớ, kém tinh anh, mệt mỏi, đau bụng,
tiêu chảy, nóng sốt.
Kết luận
Đó là các hiểu
biết căn bản vể tiêu chẩy, nôn mửa. Biết để pḥng tránh, để biết
cách đối phó trước khi phải tới bác sĩ khám chữa. Vưa tốn tiền,
vừa mất th́ giờ mà đôi khi “thượng thổ, hạ tả” lại do bệnh nguy
hiểm tới tính mệnh gây ra.
Nhưng nếu bị
thượng thổ hạ tả liên tục nhiều ngày, chất thải có máu, lại nóng
sốt, nhức đầu…th́ cần đến bác sĩ ngay.
Và áp dụng vài
nguyên tắc căn bản về vệ sinh an toàn thực phẩm như “ không nấu
chín, không bóc vỏ, không rửa sạch, không ăn”; rửa tay trước sau
khi ăn, khi nấu nướng cũng như sau khi đi vệ sinh…
“Pḥng bệnh hơn
chữa bệnh” mà!!!
Bác sĩ Nguyễn Ư-
Đức
Texas-Hoa Kỳ.
Vai tṛ của tỏi với sức khỏe
Tháng Chạp
năm 1998, một cuộc hội thảo kéo dài hai ngày rưỡi đă được tổ
chức tại New Port Beach, California, để thảo luận và tŕnh bày
kết quả nghiên cứu về công dụng củaTỏi.
Hội thảo
được Viện Ung Thư Quốc Gia Hoa Kỳ và Đại Học Pennsylvania bảo
trợ, với sự tham dự của trên hai trăm khoa học gia, chuyên viên
y tế, dinh dưỡng đến từ 12 quốc gia trên thế giới.
Kết luận
của hội thảo là các cuộc nghiên cứu trong nhiều năm qua đă xác
định một số ích lợi của Tỏi đối với sức khỏe con người.
xem tiếp
Vấn đề Tâm Bệnh ở Người Cao Tuổi
Trong xă hội
Hoa Kỳ, nơi mà tuổi trẻ được coi trọng, tuổi cao đồng thời lại
mang tâm bệnh có thể là cản trở để có nếp sống tốt lành và có
ích hơn. Lư do là xă hội, cơ chế chính quyền và mỗi cá nhân đều
vô t́nh hoặc cố ư có sự đối xử cách biệt và kỳ thị với người già
mang thêm tâm bệnh...xem
tiếp
Thêm
Bạn Mới, Duy Tŕ Bạn Cũ
Mọi người
dường như ai cũng cần có bằng hữu, bạn bè v́ nhiều lư do khác
nhau.
Bạn làm đời sống ta
vui vẻ hơn và ít cảm thấy lẻ loi.
T́nh bạn giúp ta sống
khỏe mạnh và giảm thiểu những căng thẳng.
Khi gặp khó khăn như
buồn rầu, lo sợ, bệnh hoạn, mất mát...bạn tốt cũng an ủi nâng đỡ
ta.
Khi gần bạn tốt, ta
cảm thấy thoải mái về ḿnh và với họ.xem
tiếp
Nuôi con bằng sữa mẹ hiền
“Nâng niu bú mớm đêm ngày
Công cha nghĩa mẹ coi tầy biển non.”
Đă trên
nửa thế kỷ mà cái h́nh ảnh đẹp đó vẫn c̣n in xâu trong trí nhớ
của Vinh.
H́nh ảnh
người thím nằm vạch vú cho con bú trên một chiếc vơng gai, vào
một buổi trưa Hè tại miền quê Bắc Việt.
xem tiếp
An Apple a Day…”
“Khi đau
ăn rau, ăn trái”
Hải Thượng
Lăn Ông
Kể từ ngày được tuyển mộ làm lính hổ bôn của Tây
Vương Mẫu, Lỗ Trí Thâm lấy làm thích thú lắm với nếp sống mới
trên thiên cung. Thể dạng tiên sinh ngày một thon thả hơn. Cái
ṿng bụng phè phỡn trước đây đă thu hẹp đáng kể. Dáng đi nhanh
nhẹn, suốt ngày chạy tới chạy lui, đưa công văn, t́nh thư hết
non tiên này sang non tiên kia mà không mệt mỏi. Bạn bè hỏi tại
sao th́ Lỗ tiên sinh bảo nhờ được ăn vài trái “Đào Thơm” của
Tây Phu Nhân....xem
tiếp
An Toàn Sức Khỏe Mùa Đông
Chúng ta
đang ở trong mùa Đông, thời gian mà Xuân Diệu cảm thấy là
“Đă
nghe rét mướt luồn trong áo”.
Thực vậy,
trong mấy tuần lễ vừa quan, những cơn giá lạnh đă bao phủ nhiều
địa danh trên trái đất. Có những nơi tuyết trắng cả tuần lễ th́
cũng có nơi nhiệt độ ngoài trời xuống quá thấp khiến đời sống
của vạn vật hầu như tê liệt.xem
tiếp
Con Cá Cứu Con Tim
Ngày nay
chúng ta dường như đều lưu tâm tới việc giảm chất béo trong
thực phẩm v́ e ngại một số bệnh gây ra do chất dinh dưỡng này.
xem
tiếp
Dinh
dưỡng với ung thư
Chúng ta biết rằng, dinh dưỡng cũng có vài ảnh hướng tới sự
xuất hiên của bệnh ung thư nói chung và ung thư vú nói riêng
Vậy th́
xin cùng t́m hiểu thêm.xem
tiếp
Dinh
dưỡng với Bệnh Loăng Xương
Nếu tính
chất tiêu biểu của da là sự uyển chuyển, dẻo dai bề ngoài th́
xương là biểu tượng cho sự kiên cố bên trong của cơ thể con
người.xem tiếp
Lái Xe An Toàn, Thân Thiện
Bạn
có là người lái xe hơi an toàn và thân thiện không?
Xin áp dụng những đề nghị sau đây để
trở nên người lái xe lịch sự.xem tiếp
Ẩm
Thực Dưỡng Sinh
Từ trên
2000 năm trước, cha đẻ của nền y học Tây Phương Hippocrates đă
chủ trương rằng, để pḥng ngừa và điều trị một số bệnh tật, ta
chỉ cần áp dụng những chế độ ăn uống cân bằng hợp lư và sống ḥa
thuận với luật lệ thiên nhiên.xem
tiếp
Cho và Ghép Bộ Phận Cơ Thể
Ghép bộ phận cơ thể được thực hiện lần đầu tiên tại Hoa Kỳ vào
ngày 23 tháng 12 năm 1954 khi trái thận của người anh, Ronald
Herrick, tặng cho người em song sinh Richard Herrick. Phẫu thuật
do bác sĩ Joseph E. Murray thực hiện thành công mỹ măn tại bệnh
viện Peter Bent Brigham, thành phố Boston.xem
tiếp
Nước Ngọt Có Gas
Trong các loại nước uống, nước có gas đang được dân chúng ưa
thích, nhất là các bậc nhi đồng, thanh thiếu niên.
xem tiếp
Hậu Quả của Sự Thiếu Ngủ
“Thiếu
ngủ có thể gây ra sự đóng vôi vào ḷng động mạch, một trong
nhiều rủi ro đưa tới bệnh tim mạch”.xem tiếp
Thái
Độ Trước sự Hóa Già
Già là
một giai đoạn của cuộc đời, tương tự như tuổi dậy th́ của thiếu
niên, trưởng thành của trung niên. Trong giai đoạn này, những
người già có vài điểm tương đồng đủ để tạo ra một mô h́nh cho
tuổi đó.xem tiếp
Tạo Ra một Nếp Sống Lành Mạnh
Mỗi khía cạnh của đời sống
đều có ảnh hưởng tới sức khỏe tinh thần và thể chất của con
người.(xem
tiếp)
Bệnh
lo âu
Lo âu là chuyện thường thấy trong đời sống của
con người và là phản ứng b́nh thường khi có một khó khăn, căng thẳng, một hoàn
cảnh ngang trái, đe dọa. (xem
tiếp)
Câu chuyện
Thầy Lang
Thầy Lang hay Lang Y là tên gọi thân thương của người dân vùng
đồng bằng và trung du Bắc bộ để chỉ một ông thầy thuốc. Thầy
Lang là một người được kính trọng trong vùng. Ngoài công việc
chẩn bệnh và điều trị cho mọi người, ông c̣n có một số kiến thức
tổng quát khá uyên bác mà dân chúng thường tới học hỏi.
“Câu Chuyện Thầy Lang” là một tác phẩm của bác sĩ
Nguyễn Ư Đức viết về những suy nghĩ, tâm trạng của một thầy
thuốc tây y khi đối diện với nỗi hoang mang, thắc mắc, dằn vặt
về bệnh tật của bệnh nhân hay của người thân. Sách được diễn tả
trong phong thái tinh thần của một vị lương y thuần túy Việt
Nam.
Nói cái ǵ, nói ra làm sao để làm vơi đi nỗi lo lắng ưu tư để có
thể giúp cho họ vượt qua cơn đau kể cả sự chết đến gần trong
trường hợp vô phương cứu chữa như ung thư, nhiễm HIV giai đoạn
cuối…
Vâng, chỉ có những ngôn ngữ từ trái tim, từ lương tâm của một
con người đối với một con người mới có khả năng mang lại hơi ấm
và niềm hy vọng đó. Và bác sĩ Nguyễn Ư Đức đă làm được điều đó
trong tác phẩm của ông và cũng là một món quà đặc biệt dành cho
độc giả.
Trong Câu Chuyện Thầy Lang, bác sĩ Nguyễn Ư Đức tŕnh bày từ
những vấn đề y học rất thường thấy trong cuộc sống của con người
tới những bệnh hiểm nguy. Các đề tài giản dị như một ly cà phê,
mấy điếu thuốc lá, những giọt mồ hôi, một nụ cười, chiếc máy vi
tính, điện thoại di động...tới các vấn đề nghiêm trọng như ung
thư nhũ hoa, nhiếp tuyến, nhiễm HIV, tai biến động mạch năo; các
vấn đề t́nh cảm như chăm sóc cha mẹ già, bạc đăi người cao tuổi,
tử biệt sinh ly, thương tiếc tới vấn đề cụ thể của dịch vụ y tế
như nhầm lẫn trong nghề y, rủi ro nghề nghiệp, tiền mất tật
mang, bài bạc giải trí hay đam mê..Và nhiều chuyện sức khỏe bệnh
tật vui buồn khác nữa. Nghĩa là rất đa dạng và hấp dẫn.
 |
|
"Sickness is my game
Healing is my fame.
Come in, please!" |
Cách sử dụng ngôn từ rơ ràng, chính xác, dễ hiểu để mô tả một bộ
môn khoa học nhất là Y Học với những khái niệm Y khoa mới mẻ,
quả thật là không dễ chút nào để tŕnh bày cho những độc giả vốn
không phải trong ngành y. Ấy thế mà tác giả Nguyễn Ư Đức, với
văn phong nhẹ nhàng, dí dỏm, đă lồng ghép các kiến thức được cập
nhật hóa của Y Học hiện đại thành những đề tài nhẹ nhàng, đi
vào ḷng người và có sức lôi kéo mănh liệt.
Trong suốt hơn 40 năm hành nghề, những trải nghiệm trong cuộc
sống và nghề nghiệp, với hơn 8 tác phẩm về Y Học, Dinh Dưỡng đă
giúp ông có một cái nh́n sắc sảo về một nền Y khoa nhân bản, một
nền Y Học phục vụ cho tha nhân và cho chính bản thân ḿnh.
Phóng viên người Mỹ Patrick McGee, ở bang Texas, người đă phỏng
vấn bác sĩ Nguyễn Ư Đức có nhận xét về người thầy thuốc này:
“Ông ta đă đóng góp vào việc cải thiện vấn đề sức khỏe cho cộng
đồng người Việt Nam ở Hoa Kỳ, và ông ta đă về Việt Nam nhiều lần
để góp sức trong các chương tŕnh từ thiện về bệnh cùi và bệnh
HIV …”
Đối với tôi, bác sĩ Nguyễn Ư Đức là một trong những người bạn
Thực Tế Ảo trên mạng internet.
Cách đây mươi năm, tôi t́nh cờ gặp BS Đức trong một diễn đàn y
khoa thảo luận trên internet và một lần khác trong một cuộc
quyên góp để tổ chức Cây Mùa Xuân cho các em côi cút lang thang
trên đường phố tại Việt Nam. Từ đó, chúng tôi có một mối thân
t́nh liên lạc gặp gỡ và trao đổi thường xuyên với nhau. Và chúng
tôi làm việc chung trong các công tác xă hội, trả lời các trong
chương tŕnh giải đáp thắc mắc về vấn đề sức khỏe bệnh tật, đặc
biệt các thắc mắc về T́nh Dục và các vấn đề liên quan đến giới
tính, một vấn đề c̣n tương đối mới ở cộng đồng đất nước ḿnh.
Bây giờ ở tuổi 70, ông vẫn c̣n đang miệt mài soạn các đề tài y
học phong phú cho mọi người. Ông cũng tổ chức các chương
tŕnh hướng dẫn sức khỏe cho đồng bào trên mạng lưới internet,
đang cộng tác với nhiều nhật báo, tập san trong ngoài nước về y
tế như báo Y Tế, Sức Khỏe & Đời sống, Khoa Học Phổ Thông, Khoa
Học và Đời Sống....hợp tác với các đài truyền thanh, đài VOA,
trên mạng khoahoc.net/webradio trong các tiết mục y tế xă hội,
lao động, dinh dưỡng....Ông cũng chịu khó đi đây đi đó khắp nơi
trong cộng đồng người Việt để tŕnh bày, trao đổi những hiểu
biết của ḿnh về vấn đề y tế xă hội với người khác.
Văn phong dí dỏm pha một chút dí dỏm, hài hước,
Bác sĩ Nguyễn Ư-ĐỨC
đă tạo một nét riêng cho tác phẩm của ḿnh. Các kiến thức y học
hiện đại được cập nhật hóa với các kinh nghiệm trong kho tàng
văn hóa Việt Nam làm tăng thêm khả năng lôi cuốn của đề tài vốn
được sưu tầm, nghiên cứu rất công phu.
“Câu Chuyện Thầy Lang”
là một lời tâm sự, một mẩu đối thoại của người thầy thuốc nhân
hậu với bệnh nhân, trong đó các kiến thức y học cổ kim được
tŕnh bày ngắn, gọn và súc tích.
Xin quư vị cầm “ Câu Chuyện Thầy Lang” lên và hăy đọc vài trang
thử xem, chắc chắn là lời giới thiệu của chúng tôi vẫn c̣n chưa
đủ.
Trân trọng,
Bác Sĩ Hồ Dắc Duy
Sài –G̣n Mùa Xuân Bính Tuất.
|